MOGUL - ĐẾ QUỐC HỒI GIÁO TỪNG TỒN TẠI Ở ẤN ĐỘ HƠN 300 NĂM (1526 - 1857)

MOGUL - ĐẾ QUỐC HỒI GIÁO TỪNG TỒN TẠI Ở ẤN ĐỘ HƠN 300 NĂM (1526 - 1857)
DocumentObject.png

Xin quyền tác giả

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Enim integer varius faucibus tellus.

Gửi yêu cầu

MOGUL - ĐẾ QUỐC HỒI GIÁO TỪNG TỒN TẠI Ở ẤN ĐỘ HƠN 300 NĂM (1526 - 1857)

Ảnh minh hoạ: Lấy từ fanpage Hoàng tộc phương Đông

​Năm 1525, một vương công người Mông Cổ - Turks xứ Kabul (nay là thủ đô của Afghanistan) là Babur đã đem quân vào xâm lược miền Bắc Ấn Độ. Vương quốc Hồi giáo Delhi và các quốc gia phân tán ở Ấn Độ không đủ sức chống trả lại cuộc xâm lăng của quân đội Mông Cổ - Turks. Năm sau, Babur lên ngôi (1526 - 1530).

​Sự kiện này đã mở đầu cho sự thành lập Đế quốc Mogul (hay Mughul, Mughal, Moghol) - đế quốc Hồi giáo từng tồn tại ở Ấn Độ hơn 300 năm (1526 - 1857).

​Căn cứ vào các tài liệu lịch sử, tôi đã xác định đế quốc này trải qua 3 thời kỳ, đó là:

​1. Sơ kỳ (1526 - 1556): Đây là thời kỳ hình thành của đế quốc gắn với 2 vị vua là Babur và Humayun;

​2. Trung kỳ (1556 - 1707): Đây là thời kỳ cực thịnh, huy hoàng của đế quốc dưới thời trị vì của Akbar Đại đế và nó được thế giới biết đến với tên gọi “Đế quốc Đại Mogul”.

​Tuy nhiên, sau khi Akbar qua đời vào năm 1605, những dấu hiệu của sự suy yếu đã bắt đầu xuất hiện. Thời kỳ này gắn với 4 vị vua là Akbar, Jahangir, Shah Jahan và Aurangzed;

​3. Hậu kỳ (1707 - 1857): Đây là thời kỳ tan rã của đế quốc sau khi Aurangzed qua đời vào năm 1707, lãnh thổ chỉ còn lại một vùng nhỏ ở xung quanh Delhi.

​Thời kỳ này gắn với 13 vị vua, lần lượt là Muhammad Azam Shah, Bahadur Shah I, Jahandar Shah, Farrukhsiyar, Rafiu-d-Darajat, Shah Jahan II, Muhammad Shah, Ahmad Shah Bahadur, Alamgir II, Shah Jahan III, Shah Alam II, Akbar II, Bahadur Shah II.

​Khi đề cập đến tình hình Ấn Độ dưới sự cai trị của Đế quốc Mogul vào đầu thế kỷ XVIII, cuốn Lịch sử văn minh Ấn Độ của Will Durant (do Nguyễn Hiến Lê dịch) đã có vài dòng như sau:

​“…Sự tàn bạo của Jehangir, thói xa xỉ phung phí của Jehan và tinh thần cuồng tín, cố chấp của Areng-Zeb đã làm cho dân chúng xưa trung thành với Abbar nay đâm oán triều đại Mông Cổ. Thiểu số theo Hồi giáo bị khí hậu nóng quá làm cho thần kinh và thể chất suy nhược, không còn hăng hái chiến đấu như hồi xưa nữa; mà nhà vua lại không mộ thêm tân binh ở phương Bắc để củng cố uy quyền đã lung lay…”.

​Dưới đây là thông tin về các vị vua của Đế quốc Mogul (các bạn nhớ xem khung ảnh theo trật tự từ trái qua phải nha):

​H1. Babur (tên khai sinh Zahiru-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1526 đến năm 1530.

​H2. Humayun (tên khai sinh Nasira-d-Din Muhammad) trị vì 2 lần: lần 1 từ năm 1530 đến năm 1540 và lần 2 từ năm 1555 đến năm 1556.

​H3. Akbar I (tên khai sinh Jalalu-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1556 đến 1605.

​H4. Jahangir (tên khai sinh Nuru-d-Din Muhammad Salim) trị vì từ năm 1605 đến năm 1627.

​H5. Shah Jahan I (tên khai sinh Shahabu-d-Din Muhammad Khurram) trị vì từ năm 1628 đến 1658.

​H6. Alamgir I hay Aurangzeb (tên khai sinh Muhiu-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1658 đến năm 1707.

​H7. Muhammad Azam hay Azam Shah (tên khai sinh Qutbu-d-Din Muhammad Azam) trị vì từ tháng 3/1707 đến tháng 6/1707.

​H8. Bahadur Shah I (tên khai sinh Muhammad Muazzam) trị vì từ năm 1707 đến năm 1712.

​H9. Jahandar Shah (tên khai sinh Mirza Muizzu-d-Din Beig Muhammed Khan) trị vì từ năm 1712 đến năm 1713.

​H10. Farrukhsiyar (tên khai sinh Abul Muzaffar Muinu-d-Din Muhammad Shah) trị vì từ năm 1713 đến năm 1719.

​H11. Rafiu-d-Darajat (tên khai sinh Abul Barakat Shamsu-d-Din Muhammad) trị vì từ tháng 2 đến tháng 6/1719.

​H12 + H13. Anh em Sayyid (Nawab Sayyid Hassan Ali Khan Barha và Nawab Sayyid Hussain Ali Khan Barha) cùng trị vì từ năm 1719 đến năm 1720.

​H14. Shah Jahan II (tên khai sinh Rafiu-d-Din Muhammad) trị vì từ tháng 6 đến tháng 9/1719.

​H15. Muhammad Shah (tên khai sinh Nasiru-d-Din Muhammad Shah) trị vì từ năm 1719 đến năm 1748.

​H16. Ahmad Shah Bahadur (tên khai sinh Abu Nasir Mujahidu-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1748 đến năm 1754.

​H17. Alamgir II (tên khai sinh Azizu-d-Din) trị vì từ năm 1754 đến năm 1759.

​H18. Shah Alam II (tên khai sinh Abul Muzaffar Hamu-d-Din Muhammad) trị vì 2 lần: lần 1 từ năm 1760 đến năm 1788 và lần 2 từ năm 1788 đến năm 1806.

​H19. Akbar II (tên khai sinh Abu Nasir Muinu-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1806 đến năm 1837.

​H20. Bahadur Shah II (tên khai sinh Abu Zafar Siraju-d-Din Muhammad) trị vì từ năm 1837 đến năm 1857.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

​1. Lưu Minh Hàn (Chủ biên) - Phong Đảo (Người dịch, 2002), Lịch sử thế giới tập 2: Thời trung cổ, Nhà xuất bản Thành phố Hồ Chí Minh, Tp. Hồ Chí Minh.

​2. Will Durant (Huỳnh Ngọc Chiến dịch, 2014), Di sản phương Đông (Our Oriental Heritage), Nhà xuất bản Hồng Đức, Hà Nội.

​3. Will Durant (Nguyễn Hiến Lê dịch, 2004), Lịch sử văn minh Ấn Độ, Nhà xuất bản Văn hoá - Thông tin, Hà Nội.

​4. PGS.Đặng Đức An (2010), Đại cương lịch sử thế giới trung đại - Tập II: Phương Đông, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội.​

Donate Box
Donate

Donate cho tác giả

Gửi bình luận
Xem tất cả 0 bình luận

Tất cả bình luận

    © Bản quyền 2021, VIET HISTORY